• RMF FM
    www.rmf.fm

    Radio, muzyka, fakty

  • Fakty naukowe
  • ​Już jutro wielki finał ogólnopolskiej olimpiady "Zwolnieni z Teorii"

    ​Już jutro wielki finał ogólnopolskiej olimpiady "Zwolnieni z Teorii"Wielki Finał tegorocznej edycji "Zwolnionych z Teorii" odbędzie się w środę, 24 kwietnia w Centrum Targowo-Kongresowym Global EXPO w Warszawie. Pojawią się na nim m.in. finaliści wszystkich dotychczasowych edycji, nauczyciele, przedsiębiorcy. Wstęp jest bezpłatny. Wejściówki można znaleźć na portalu evenea.pl.



  • Edycja genów jeszcze w łonie matki. To może być sposób na mukowiscydozę

    Edycja genów jeszcze w łonie matki. To może być sposób na mukowiscydozęNaukowcy z University of Pennsylvania School of Medicine wykorzystali nowoczesną metodę edycji genów CRISPR do wyleczenia lub złagodzenia objawów groźnych, wrodzonych chorób płuc jeszcze na etapie płodowym. Wyniki przeprowadzonych na myszach badań dają poważne nadzieje na to, że w przyszłości będzie można w ten sposób zapobiegać u dzieci, jeszcze przed urodzeniem, na przykład mukowiscydozie. Pisze o tym w najnowszym numerze czasopismo "Science Translational Medicine".



  • Naukowcy „ożywili” mózg martwego zwierzęcia

    Naukowcy „ożywili” mózg martwego zwierzęciaNaukowcy, za pomocą specjalnego roztworu, przywrócili aktywność komórek w mózgu świni, która od czterech godzin była martwa. Metoda nie służy odzyskiwaniu świadomości, ale może pozwolić na dokładniejsze badania narządu i prace nad nowymi sposobami leczenia udarów czy urazów.



  • Impuls przywracajacy pamięć

    Impuls przywracajacy pamięćPobudzanie mózgu impulsami elektromagnetycznymi może pomóc odzyskać pamięć - piszą na łamach czasopisma "Neurology" naukowcy z Northwestern University w Chicago. Wyniki prowadzonych przez nich badań pokazują, że tak zwana przezczaszkowa stymulacja hipokampa, rejonu mózgu szczególnie odpowiedzialnego za pamięć i uczenie się, może odwrócić skutki związanej z wiekiem utraty pamięci. Dzięki niej, osoby starsze mogą tymczasowo odzyskać zdolności pamięciowe, jakie miały w młodszym wieku. Autorzy pracy zamierzają teraz sprawdzić, czy ich metoda...



  • Christina Koch pobije kosmiczny rekord

    Christina Koch pobije kosmiczny rekordCzy zdarzyło wam się kiedyś pojechać w podróż i... wrócić z opóźnieniem? Na przykład z wakacji? Zwykle nie lubimy takich niespodzianek. A opóźniony powrót z pracy? Taka właśnie przygoda zdarzy się teraz amerykańskiej astronautce, Christinie Koch, która z pracy na orbicie wróci... cztery miesiące później. Przyczyną tego opóźnienia jest zmiana harmonogramu lotów związana między innymi z tym, że Rosjanie chcą wysłać na Międzynarodową Stację Kosmiczną (ISS) astronautę-pasażera ze Zjednoczonych Emiratów Arabskich. To on w październiku wróci na...



  • Dwa pionierskie polskie satelity poleciały w kosmos

    Dwa pionierskie polskie satelity poleciały w kosmosZgodnie z planem, z ośrodka NASA na wyspie Wallops w USA wyleciały w środę o godz. 22:46 czasu polskiego dwa polskie satelity. Są to: KRAKsat - zbudowany przez studentów, który przeprowadzi nowatorskie testy oraz Światowid – pierwszy polski satelita komercyjny i obserwacyjny.



  • Zmarła ostatnia samica żółwiaka szanghajskiego

    Zmarła ostatnia samica żółwiaka szanghajskiego Jedyna na świecie samica rzadkiego żółwiaka szanghajskiego zmarła w zoo w Suzhou, na wschodzie Chin - podała w poniedziałek agencja AP. Tym samym pozostały prawdopodobnie ostatnie trzy okazy tego gatunku. Nie wiadomo jednak, czy wśród nich jest samica.



  • Zalewają nas informacje, spada nam czas koncentracji

    Zalewają nas informacje, spada nam czas koncentracjiZalewająca nas ilość informacji, nieprzerwany 24-godzinny potok faktów i komentarzy sprawia, że jako społeczeństwa stajemy się bardziej niecierpliwi, nasza koncentracja słabnie, a my szybciej przerzucamy się na nowe tematy - przekonuje na łamach czasopisma "Nature Communications" międzynarodowy zespół naukowców. Ich teza nie jest zaskoczeniem. To zjawisko obserwujemy na co dzień, im jednak po raz pierwszy udało się ten efekt naukowo zbadać i nawet częściowo zmierzyć.



  • Twarz mamy... do celów społecznych

    Twarz mamy... do celów społecznychNaszą twarz ukształtowała między innymi... potrzeba komunikacji. Ewolucja dała nam dzięki niej zwiększone zdolności społeczne. Przekonuje o tym na łamach czasopisma "Nature Ecology and Evolution" międzynarodowy zespół naukowców. Wyniki ich badań wskazują na to, że kształt i budowa twarzy współczesnego człowieka, tak inne od budowy twarzy naszych najbliższych krewnych, miały istotne znaczenie dla tworzenia społeczeństw.



  • Tajemnica Stonehenge rozwikłana. Naukowcy zbadali DNA budowniczych

    Tajemnica Stonehenge rozwikłana. Naukowcy zbadali DNA budowniczychPrzodkowie budowniczych Stonehenge pochodzili z rejonów współczesnej Turcji. Wynik badań na ten temat opublikowano w renomowanym magazynie Nature Ecology & Evolution. Ludzie ci zaczęli przybywać na Wyspy ok. 7 tys. lat przed naszą erą, czyli na 4 tys. lat przed powstaniem pierwszego kręgu neolitycznych głazów w zachodniej Anglii.



  • Przez selektywne aborcje na świat nie przyszło 23 miliony kobiet

    Przez selektywne aborcje na świat nie przyszło 23 miliony kobietAborcje przeprowadzone ze względu na płeć dziecka doprowadziły w niektórych krajach, przede wszystkim w Chinach i Indiach, do poważnego zachwiania równowagi urodzeń - piszą na łamach czasopisma "Proceedings of the National Academy of Sciences" naukowcy ze Stanów Zjednoczonych i Singapuru. W artykule, prezentującym wyniki najnowszych, międzynarodowych badań, wskazują 12 krajów, w których zjawisko to było lub wciąż jest wyraźnie widoczne. Szacują, że w latach 1970-2017, w związku z selektywną aborcją na świecie nie urodziły się ponad 23...



  • Polski Kret czeka na wyniki testów

    Polski Kret czeka na wyniki testówPolski Kret - element sondy termicznej HP3, który na przełomie lutego i marca utknął w marsjańskim gruncie, nie będzie pracował jeszcze przez kilka tygodni. Kierownictwo misji sondy InSight czeka na wyniki prowadzonych w Niemczech i USA testów, które mają wyjaśnić, dlaczego nie był w stanie wbić się głębiej. Niemiecka Agencja Kosmiczna (DLR), która budowała sondę HP3 przyznaje, że Kret jest w pełni sprawny, zanim jednak jego ponowne uruchomienie będzie miało sens, trzeba spróbować wyjaśnić, co go zatrzymało. Naukowcy i inżynierowie mają w...



  • Oto największy samolot świata. Właśnie odbył dziewiczy lot

    Oto największy samolot świata. Właśnie odbył dziewiczy lotNajwiększy na świecie samolot pod względem rozpiętości skrzydeł, zbudowany przez firmę Stratolaunch odbył pomyślnie swój pierwszy lot. Maszyna ma w przyszłości służyć jako latająca platforma startowa dla satelitów.



  • W Egipcie odkryto grobowiec liczący 4,4 tys. lat

    W Egipcie odkryto grobowiec liczący 4,4 tys. latW Sakkarze w Egipcie archeolodzy odkryli grobowiec liczący 4,4 tys. lat. Należał do arystokraty z piątej dynastii o imieniu Khuwy. Krypta składa się z komór i podkomór zdobionych kolorowymi malunkami i dobrze zachowanymi inskrypcjami. Sekretarz Generalny Najwyższej Rady ds. Starożytności Egipskich Mostafa el-Waziry powiedział, że archeolodzy byli nawet w stanie zidentyfikować odciski palców malarza grobowca.



  • Kosmiczny sukces Elona Muska. Falcon Heavy z udanym lotem

    Kosmiczny sukces Elona Muska. Falcon Heavy z udanym lotemElon Musk ma powody do radości. Rakieta SpaceX Falcon Heavy dokonał pierwszego udanego lotu komercyjnego. Kosmiczny pojazd wniósł na orbitę satelitę komunikacyjnego Arabii Saudyjskiej.



  • Oto pierwsze w historii zdjęcie czarnej dziury

    Oto pierwsze w historii zdjęcie czarnej dziuryAstronomowie opublikowali dziś pierwszy obraz czarnej dziury, uzyskany w ramach obserwacji z pomocą Teleskopu Horyzontu Zdarzeń (Event Horizon Telescope - EHT), sieci ośmiu radioteleskopów rozmieszczonych dookoła świata. Obserwacje, które pozwoliły na otrzymanie tego obrazu przeprowadzono dwa lata temu. Ich wyniki opublikowano dziś w kilku artykułach na łamach czasopisma "The Astrophysical Journal Letters". Ze względu na fakt, że czarna dziura nie emituje żadnego światła, nie ma możliwości zobaczenia jej i sfotografowania bezpośrednio....



  • Chińscy naukowcy "uczłowieczyli" małpi mózg

    Chińscy naukowcy "uczłowieczyli" małpi mózgChińscy naukowcy informują o wynikach kolejnych kontrowersyjnych badań genetycznych. Na łamach czasopisma "National Science Review" opublikowali wyniki badań rezusów, którym na etapie embrionalnym wszczepiono ludzki gen, istotny dla rozwoju mózgu. Chodziło o sprawdzenie, czy ludzki wariant genu MCPH1 może odpowiadać za szczególny rozwój ludzkiego mózgu i naszą inteligencję. Okazało się, że zmodyfikowane zwierzęta faktycznie wykazały w testach lepszą pamięć krótkotrwałą i szybszy czas reakcji.



  • Kosmos odmładza. Na chwilę...

    Kosmos odmładza. Na chwilę...NASA ogłosiła dziś oficjalne wyniki ambitnego programu badań zachowania organizmu człowieka na orbicie. W marcu 2015 roku na Miedzynarodową Stację Kosmiczną wyruszył astronauta Scott Kelly. Reakcje jego organizmu podczas trwającej blisko rok misji porównywano ze stanem zdrowia jego brata bliźniaka, również astronauty, Marka Kelly'ego, który pozostał na Ziemi. Na łamach czasopisma "Science" opublikowano serię artykułów, podsumowujących wyniki tych badań, w tym pracę naukowców z Colorado State University pokazującą, że Scott się nieco na...



  • Małżeńskie wsparcie widać w oczach

    Małżeńskie wsparcie widać w oczachObecność bliskiej osoby pomaga nam się uspokoić i radzić sobie nawet ze stresującym zadaniem. Potwierdzili to w najnowszych badaniach naukowcy z Brigham Young University. Wykorzystali przy tym nowoczesną metodę obserwacji reakcji źrenic w odpowiedzi na stresujące bodźce. Badacze z BYU pokazali wcześniej, że pozostawanie w związku małżeńskim przedłuża życie, najnowsza praca, opublikowana na łamach czasopisma "PLOS One", wskazuje na jeden z mechanizmów, który może za to odpowiadać.



  • Do 2100 roku w Alpach może zniknąć ponad 90 proc. lodowców

    Do 2100 roku w Alpach może zniknąć ponad 90 proc. lodowcówW 2050 roku w Alpach może pozostać zaledwie połowa lodowców, do 2100 roku ich objętość może zmniejszyć się nawet do niespełna 10 proc. - alarmują na łamach czasopisma "The Cryosphere" szwajcarscy naukowcy. Wyniki ich badań pokazują, że utrata połowy objętości lodu do połowy obecnego stulecia jest praktycznie pewna i niezależna już od ewentualnego zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych. Działania na rzecz ograniczenia emisji dwutlenku węgla mogą natomiast jeszcze wpłynąć na scenariusz tego, co w Alpach wydarzy się po 2050 roku.



  • Zdjęcie czarnej dziury już w środę?

    Zdjęcie czarnej dziury już w środę?Być może już jutro zobaczymy pierwsze zdjęcie... czarnej dziury - przypomina na swej stronie internetowej czasopismo "New Scientist". Zespół naukowców zaangażowanych w projekt EHT (Event Horizon Telescope), sieć teleskopów usytuowanych dookoła świata, zapowiedział na jutro ogłoszenie pierwszych wyników swoich badań. Jak wiadomo, czarnej dziury nie da się bezpośrednio zobaczyć, ani sfotografować, bo nie emituje żadnego światła, astronomowie chcą jednak pokazać jej cień. Pracują nad tym od lat.



  • Życie tuż za rogiem jest właściwie... możliwe

    Życie tuż za rogiem jest właściwie... możliweByć może pozaziemskiego życia nie trzeba szukać bardzo daleko. Najbliższe nam skaliste planety pozasłoneczne mogą okazać się miejscem dogodnym do jego rozwoju. Przekonują o tym na łamach czasopisma "Monthly Notices of the Royal Astronomical Society" naukowcy z Cornell University. Odkrycie przed paroma laty planet w strefach zamieszkiwalnych najbliższych Układowi Słonecznemu gwiazd, wywołało nadzieje na to, że może da się tam odkryć życie. Astronomowie szybko ostudzili je, przekonując, że ich powierzchnię bombarduje gigantyczne...



  • Proszę Państwa, oto czarna dziura...

    Proszę Państwa, oto czarna dziura...Astronomowie opublikowali dziś pierwszy obraz czarnej dziury, uzyskany w ramach obserwacji z pomocą Teleskopu Horyzontu Zdarzeń (Event Horizon Telescope - EHT), sieci ośmiu radioteleskopów rozmieszczonych dookoła świata. Obserwacje, które pozwoliły na otrzymanie tego obrazu przeprowadzono dwa lata temu. Ich wyniki opublikowano dziś w kilku artykułach na łamach czasopisma "The Astrophysical Journal Letters". Ze względu na fakt, że czarna dziura nie emituje żadnego światła, nie ma możliwości zobaczenia jej i sfotografowania bezpośrednio....



  • Nasz kolejny krewny: Nowy stary człowiek z Filipin

    Nasz kolejny krewny: Nowy stary człowiek z FilipinMamy nowego krewnego. Odkrył go na Filipinach międzynarodowy zespół naukowców. Szczątki co najmniej dwóch dorosłych i dziecka z gatunku nazwanego Homo luzonensis odkryto w czasie wykopalisk w jaskini Callao na wyspie Luzon. Mają ponad 50 tysięcy lat. Zdaniem szefa zespołu badaczy, prof. Philipa Pipera z The Australian National University (ANU) to poważny przełom w badaniach ewolucji człowieka w Azji Południowo-Wschodniej. Pisze o tym w najnowszym numerze czasopismo "Nature".



  • Makaron będzie smaczniejszy. I zdrowszy...

    Makaron będzie smaczniejszy. I zdrowszy...Międzynarodowa grupa naukowców rozkodowała genom przenicy durum, jednego ze zbóż o kluczowym znaczeniu dla wyżywienia świata. Zadanie nie było łatwe, bo genom Triticum durum jest czterokrotnie większy od genomu człowieka. Zdaniem autorów pracy, opublikowanej w czasopiśmie "Nature Genetics" ta wiedza pomoże w tworzeniu nowych standardów uprawy i bezpieczeństwa powstających z niej produktów. Pszenica durum służy do produkcji semoliny, z której powstają makarony. W pracy uczestniczyło 60 naukowców z 7 krajów, ale nietrudno zrozumieć, dlaczego...



  • Oddaj swój głos na ten kanał





    Wybierz ocene